Một tấm chiếu cói kể chuyện làng nghề, chai tinh dầu kể chuyện vùng dược liệu hay món đặc sản kể chuyện miền quê. Khi những món “quà quê” được đặt trong không gian trải nghiệm du lịch, câu chuyện về Đà Nẵng có cơ hội chạm vào du khách và theo họ đi xa hơn.

Gọi “lưỡng quốc trưởng bản”, “lưỡng quốc già làng” là vì bản bên này làm gì cũng phải nghĩ đến bản bên kia. Đó chính là tình hữu nghị đặc biệt, chung trách nhiệm gìn giữ đường biên giới, giữ gìn an ninh trật tự, ngoại giao nhân dân.

Từ những chai nhựa, vỏ lon, giấy vụn được gom lại từ mỗi gia đình, người dân xã Nghĩa Giang (tỉnh Quảng Ngãi) có thể đổi lấy cháo nóng. Những thứ từng bị xem là rác bỏ đi đang được biến thành nguồn quỹ để sẻ chia với người khó khăn.

Từ những luống dâu ven sông Trà Khúc đến lò mật mía đỏ lửa, nhiều người trẻ ở Quảng Ngãi đang tìm cách đưa nghề truyền thống trở lại đời sống bằng tư duy mới. Không chỉ giữ nghề của cha ông, họ còn từng bước biến những giá trị văn hóa thành sản phẩm hàng hóa, tạo sinh kế và mở ra hướng phát triển mới cho quê hương.

Từ câu chuyện chực chờ bị ‘xóa sổ’ của cồn Thanh Long ở Vĩnh Long do sạt lở đã ngoài tầm kiểm soát, cho thấy giải pháp chống sạt lở cho vùng Đồng bằng sông Cửu Long đang trở nên cấp bách, tốn kém. Đặc biệt, việc giảm khai thác cát sông đang ngày càng cần thiết để giảm sạt lở, xâm thực đất đai trù phú của vùng đồng bằng này.

Vệt nắng chiều lóa trên những huân chương của cha nơi bức tường cũ, bừng lên trong tôi màu bất diệt của thanh xuân - sự tận hiến mãi mãi tuổi đôi mươi mà thời gian là kẻ đứng rìa. Và đêm nay, giữa sóng cuộn của tuổi trẻ, một lần nữa tôi cúi đầu tri ân. Đó là giai điệu giao hòa mang tên tình yêu Tổ quốc trong đêm Thanh xuân…

Mỗi mùa mưa, lũ về, những hộ dân sống ven sông Cửa Lớn, đoạn qua xã Đất Mới, tỉnh Cà Mau lại phải sống thấp thỏm với sạt lở. Có căn nhà bị “hà bá” nuốt trọn chỉ trong một đêm, có con đường bị dòng nước ngoạm mất, người dân phải tự tháo dỡ nhà, dựng cầu tạm để có lối đi.

Dưới bóng trăng Phồn Xương, tiếng sáo sắt “Thiết địch thần phong” từng gắn với những năm tháng khởi nghĩa Yên Thế (tỉnh Bắc Ninh), nay đang được đánh thức, đưa võ sáo từ ký ức lịch sử trở thành di sản phát triển du lịch.

Từ biển khơi, giữa tiếng sóng, tiếng động cơ và những mệnh lệnh bằng tiếng Anh, bất ngờ một giọng nữ cất lên qua bộ đàm tàu Pilot của Hoa tiêu hàng hải: “Xin chào các Hoa tiêu Việt Nam. Tôi người gốc Việt, chúng ta có thể trao đổi bằng tiếng Việt”. Khoảnh khắc ấy khiến những người có mặt trên tàu hoa tiêu không khỏi bất ngờ, thích thú và xúc động.

Dọc từ cửa biển cuối sông Hậu vào sâu trong đất liền, những vết sạt lở đang ngày một dài thêm. Rừng phòng hộ bị sóng biển cuốn đi, thân đê trơ trọi trước con nước. Ven sông, đường làng sụp xuống từng mảng, người dân thấp thỏm mỗi đêm vì không biết đất dưới chân mình sẽ biến mất lúc nào.

Đã qua rồi thời những cậu học trò nhỏ Giẻ Triêng, Cơ Tu phải đùm cơm mì nướng, đi bộ ròng rã 7 ngày đêm băng qua những cánh rừng rình rập thú dữ để đến trường. Hôm nay, giữa những ngọn núi mờ sương của dãy Trường Sơn, một “mái ấm tri thức” bề thế đang mọc lên trong giọt mồ hôi của những người lính áo xanh và niềm tin son sắt của dân bản.

Căn nhà tình nghĩa xây kiên cố, sau 1 đêm chỉ còn một phần tường gạch nằm chênh vênh bên mép nước. Cả một cơ ngơi gần chục công đất ‘bốc hơi’ không còn dấu vết, thực tế đang diễn ra ở Cồn Hô (xã Nhị Long, tỉnh Vĩnh Long) do sạt lở. Buộc những người nông dân trên cồn phải lựa chọn tháo chạy hay đánh cược mạng sống để trụ lại.

Đồng bằng sông Cửu Long đang 'teo tóp' dần khi sạt lở ngày càng dữ dội, liên tục nuốt đất đai, nhấn chìm xóm làng. Từ những dải đất trù phú ven sông, cồn bãi phì nhiêu, tới những tuyến đê kè kiên cố đều có thể bị xói lở, nhà cửa, đất sản xuất đâu đều có thể bị 'hà bá' nuốt trong chớp mắt.

Dự án trường nội trú liên cấp Tiểu học và THCS có sự tham gia của Sư đoàn Phòng không 375, Lữ đoàn Tăng thiết giáp 574, Vùng 3 Hải quân, lực lượng dân quân thường trực và Bộ đội Biên phòng thành phố Đà Nẵng. Đến tháng 8/2026, trước yêu cầu cấp thiết về tiến độ, các đơn vị quân đội tiếp tục được tăng cường lực lượng; mỗi công trường có hơn 150 cán bộ, chiến sĩ, trong đó có nhiều cán bộ, đảng viên với tay nghề xây dựng vững vàng, trực tiếp làm việc xuyên đêm.

Tháng 7/2025, dự khởi công những ngôi trường liên cấp Tiểu học, THCS đầu tiên tại tỉnh Điện Biên, sau đó phát động xây dựng 248 trường nội trú liên cấp trên cả nước, trong đó có thành phố Đà Nẵng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: “Công trình này thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước đối với đồng bào biên giới, hướng tới mục tiêu lâu dài nâng cao chất lượng đời sống nhân dân vùng biên”.

Không chỉ là những công trình, chiến dịch Mùa hè xanh năm nay còn là hành trình của sự thấu cảm và trưởng thành. Ánh đèn bừng sáng trong đêm vùng quê, hay mái nhà nhân ái vượt qua mưa gió, như thắp lên ngọn lửa ấm áp giữa những trí thức trẻ và bà con miền sông nước.

Dưới cái nắng cháy da những ngày hè miền Tây, hàng trăm “kỹ sư áo xanh” Trường Đại học Bách khoa (ĐH Quốc gia TPHCM) đã biến những lối đi sình lầy thành những tuyến đường bê tông khang trang. Ở đó, có sự góp sức của cả những "bóng hồng" sinh viên khoác màu áo xanh tình nguyện.

Vượt mưa bom, bão đạn bảo vệ đền Preah Vihear (Campuchia) khỏi sự tàn phá của Pol Pot, cựu binh Phạm Thanh Chung (62 tuổi, trú xã Phú Thiện, Gia Lai) trở về quê hương. Đang sống yên bình, ông phát hiện bản thân bị bệnh K dạ dày. Để đỡ đau, ông viết 42 bài nhật ký về Preah Vihear khiến bao người rơi nước mắt.

Giữa những phum sóc yên bình ở xã Núi Cấm (An Giang), Tổ công nghệ số lưu động của sinh viên tình nguyện thuộc Trường ĐH An Giang (ĐH Quốc gia TPHCM) miệt mài đi từng ngõ, gõ từng nhà, tận tâm giúp người dân bước vào kỷ nguyên số.

Hàng ngàn bước chân màu áo xanh tình nguyện đã và đang in dấu trên khắp miền Tổ quốc, trong đó có vùng đất Chín Rồng, biến những ngày hè tuổi trẻ được cống hiến nhiệt huyết cho cộng đồng, mang tới những công trình, phần việc thiết thực trên những nẻo đường quê.

Dọc dải Trường Sơn mưa nắng trên núi rừng Khâm Đức (TP Đà Nẵng) có những trưởng thôn trẻ gánh vác việc làng sau sáp nhập, với diện tích và dân số tăng nhiều lần. Lăn lộn bám địa bàn, công việc, họ hầu như phải buông hết việc nhà, đổi lại là sự tín nhiệm và niềm tin yêu của đồng bào.

Trong căn nhà truyền thống của người Dao Tiền ở bản Sưng (xã Cao Sơn, Phú Thọ), nghệ nhân Lý Văn Hềnh (70 tuổi) nhẹ tay mở từng cuốn sách cúng đã ngả màu thời gian. Bên cạnh ông, chị Lý Seo Mai (38 tuổi) chăm chú dõi theo những trang giấy dó mỏng, dai, nơi nét chữ Nôm Dao của cha ông vẫn còn nguyên vẹn. Hai thế hệ, hai câu chuyện, đang trở thành sợi dây nối ký ức của cha ông với đời sống hôm nay.

Anh Nguyễn Ngọc Lân là một trong những tổ trưởng dân phố trẻ nhất ở trung tâm thành phố Đà Nẵng. Từ hơn 100 hộ dân, nay tổ trưởng "tóc xanh" quản lý gần 1.000 hộ, mở rộng cả quy mô lẫn đặc thù cư dân, đặt lên vai người "vác tù và" trọng trách không hề nhỏ.

Ở xã miền núi Sơn Cẩm Hà (TP. Đà Nẵng), hai nữ trưởng thôn thế hệ 9X đang mang đến hình ảnh mới của cán bộ cơ sở: trẻ, năng động, trách nhiệm và gần dân. Từ những thủ tục hành chính hằng ngày đến việc hòa giải mâu thuẫn, kết nối người dân qua công nghệ, họ đang góp sức làm mới cách vận hành ở thôn, bản.

Hơn ba thế kỷ bám biển, nghề làm nước mắm Phan Thiết không chỉ nuôi sống nhiều thế hệ cư dân mà còn trở thành một phần ký ức, văn hóa của vùng biển Nam Trung Bộ. Nay, những người làm nghề đang đứng trước bài toán giữ nghề giữa tốc độ đô thị hóa và mục tiêu đưa nghề nước mắm truyền thống vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

“Củi một cành khô lạc mấy dòng”, mang theo câu thơ nổi tiếng của Huy Cận, về với Làng Củi Lũ nơi thôn xóm Cẩm Hà, Hội An để nghe bao nhiêu chuyện kể của những cành củi khô từng lạc trôi trên dòng lũ dạt về…

Như thoảng đâu đây chất giọng đặc xứ Thanh của một ông bạn. “Quê Choa có 3 ông Đức. Mà chả biết ông mô nổi tiếng hơn ông mô… GS Hà Minh Đức, một GS nữa Đinh Văn Đức. Và GS Rùa học Hà Đình Đức”.

Tôi muốn mô phỏng lại tuyến đường hành quân và cuộc sống đầy hiểm nguy, vất vả của bác sĩ Đặng Thùy Trâm, nên đã chọn đi theo con đường lên di tích trạm xá cùng hai hướng dẫn viên và là đảng viên trẻ: chị Phạm Thị Mẫn, cán bộ y tế và em Phạm Thị Thanh Trúc, dân tộc H’rê.

Với đồng bào H’rê ở vùng Ba Trang trong chiến tranh, trực thăng mang theo cái chết. Người dân và quân giải phóng gọi chiếc trực thăng nhỏ bay sát ngọn cây là “tàu rọ”. Chỉ cần nó xuất hiện, cả cánh rừng lập tức biến thành một cuộc tàn sát. Đó cũng là nơi bác sĩ Đặng Thùy Trâm đã bám trụ và viết nhật ký.

Trạm xá Bác Mười nằm ở một nơi bí mật trong rừng núi, tuy nhiên tính theo đường chim bay thì lại sát nách một căn cứ quân sự khổng lồ của Mỹ. Từ ngày 1/4/1967, Mỹ đã thiết lập tại huyện Đức Phổ một sân bay quân sự, trận địa pháo binh, xây dựng các đồn bốt để tăng cường cho các tuyến và bảo vệ điểm giao thông thắt nút. Trên bản đồ quân sự, các địa danh này được ghi là LZ Liz, Bronco, Montezuma và núi Dàng.

Những ngày cuối tháng 7 tri ân, nhận tin hồ Liệt Sơn cạn nước lộ khung cảnh hùng vĩ từng in dấu trong cuốn nhật ký nổi tiếng của nữ bác sĩ anh hùng Đặng Thùy Trâm, tôi quyết định ngược ngàn. Cứ thế lần theo lần theo những địa danh, câu chuyện, nhân vật… trong cuốn nhật ký, mô phỏng lại tuyến đường hành quân và cuộc sống đầy hiểm nguy, gian khổ của người nữ anh hùng đã hiến dâng tuổi thanh xuân cho Tổ quốc.

Sau những ngày con tàu KN-491 rẽ sóng giữa trùng khơi, hải trình vượt hơn 1.000 hải lý của Đoàn công tác số 19 khép lại, để lại sau lưng muôn vàn tình cảm quyến luyến, ấm áp.

Giữa trập trùng sóng gió Biển Đông, có những người lính ngày đêm tay súng canh giữ từng sải nước quê hương, và cũng có những nhà sư lặng lẽ mang giáo lý nhà Phật ra đảo, thắp sáng niềm tin tâm linh nơi tiền đồn Tổ quốc. 12 mái chùa đã hoàn thành trùng tu cùng 9 ngôi chùa vừa khởi công dựng xây tại Trường Sa không chỉ là công trình kiến trúc, mà là nét vẽ thâm trầm của văn hóa, là nhịp đập ấm áp của lòng dân ôm trọn đại dương.

Chiều dần buông trên đảo Phan Vinh. Mặt trời đỏ rực chậm rãi lặn xuống phía chân trời, nhuộm cả khoảng không gian mênh mông của Biển bằng một màu vàng cam dịu nhẹ. Từng con sóng vẫn miệt mài vỗ vào bờ san hô, hòa cùng gió mang theo vị mặn của biển cả. Giữa khung cảnh ấy, tiếng đại hồng chung từ mái chùa Phan Vinh bất chợt ngân lên, trầm mặc nhưng vang xa, lan tỏa giữa khoảng không vô tận của biển trời Trường Sa.

Có những công trình được dựng lên bằng bê tông, đá và thép. Nhưng cũng có những công trình được tạc nên từ niềm tin, tâm nguyện và trách nhiệm canh giữ bờ cõi. Những ngôi chùa trên quần đảo Trường Sa là một hành trình như thế, nơi mỗi mái đao cong nghiêng bóng xuống đại dương không chỉ là nơi gửi gắm tinh thần, mà còn là những “cột mốc tâm linh” khẳng định chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.

Gần 60 năm kể từ ngày 10 nữ thanh niên xung phong hy sinh ở Ngã ba Đồng Lộc, bà Lê Thị Hồng vẫn đều đặn trở lại bên đồng đội. Trước mười phần mộ, ký ức về "tọa độ lửa" năm xưa cùng nỗi day dứt về món quà vót từ thân cau rừng chưa kịp trao vẫn còn vẹn nguyên.

Gần 60 năm sau ngày hy sinh, phần mộ liệt sĩ Lê Ngọc Long vẫn chưa được tìm thấy. Ở quê nhà Hà Tĩnh, một người mẹ đã mang theo nỗi mong con xuống lòng đất, người mẹ còn lại ở tuổi 107 vẫn đau đáu chờ ngày người con được trở về.

Hơn nửa thế kỷ kể từ ngày người chị gái hy sinh, thương binh Lê Văn Đáo vẫn chưa thôi hành trình đi tìm hài cốt người thân. Mang trong mình nỗi đau của một gia đình có nhiều người ngã xuống vì Tổ quốc, ông còn lặng lẽ trở thành người dẫn đường, giúp đỡ cho hàng trăm thân nhân liệt sĩ trên hành trình tìm lại những cái tên đã nằm lại sau chiến tranh.

Chỉ còn vài cây số nữa là được về gặp gia đình và người vợ cưới chưa đầy một năm, nhưng khi tiếng còi báo động vang lên, người lính Phan Đăng Cát lập tức đặt ba lô xuống, trở lại trận địa. Ba lần bị thương vẫn không rời vị trí, anh ngã xuống ở tuổi 23, bàn tay vẫn nắm chặt lá cờ chỉ huy.

Năm năm sau trận sạt lở kinh hoàng cướp đi hàng chục sinh mạng, Trà Leng nay hồi sinh. Đầu tháng 7 này, những dòng người tìm về vùng cao không còn là những chuyến xe chở đầy hàng cứu trợ mà chở theo niềm háo hức hòa vào Lễ hội Hương quế Trà Leng (TP Đà Nẵng) lần đầu tiên được tổ chức. Trà Leng đang kể một câu chuyện mới về sự hồi sinh, khát vọng làm giàu từ cây quế.

Sau 54 năm kể từ ngày liệt sĩ Nguyễn Văn Đinh ngã xuống trên chiến trường Quảng Trị, bà Nguyễn Thị Ngọ (Nghệ An) mới được đứng trên mảnh đất ông hy sinh. Hành trình ấy khép lại nỗi khắc khoải của một người vợ, nhưng mở ra câu chuyện lay động về tình yêu, sự thủy chung không phai theo năm tháng.

Giữa nhịp sống hiện đại, những thanh âm cồng chiêng vẫn ngân vang nơi chân núi Lang Biang, tỉnh Lâm Đồng nhờ sự gìn giữ bền bỉ của các câu lạc bộ cồng chiêng liên thế hệ. Từ ông bà đến con cháu, nhiều gia đình người dân tộc Cơ Ho dòng Lạch đang cùng nhau tiếp nối “mạch nguồn” văn hóa, biến tiếng chiêng thành sợi dây gắn kết cộng đồng và giữ hồn bản sắc Tây Nguyên giữa dòng chảy hội nhập.

Nghệ nhân ưu tú Đỗ Văn Lan (80 tuổi, ông Ba Lan) đang giữ nguyên vẹn “bí kíp” tổ truyền làm “nón ngựa Phú Gia” mà ngày xưa nghĩa quân Tây Sơn đội nắng mưa hành quân thần tốc. Những chiếc nón không chỉ như một tác phẩm nghệ thuật mà còn rất bền.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng vẫn còn đó những mảnh đời, câu chuyện đẫm nước mắt của năm tháng bão lửa. Trên tuyến Quốc lộ 25 đi qua tỉnh Gia Lai, phần lớn trẻ em thất lạc trong cuộc di tản năm 1975 được người Jrai nhận nuôi. Câu chuyện bà Hiao H’Yim (59 tuổi, trú buôn Du, xã Ia Rsai, tỉnh Gia Lai) tìm được anh trai sau 51 năm lạc nhau trong cuộc chạy loạn trên Đường số 7 càng khiến bao người xúc động.

Giữa những cánh rừng già trên đất nước Campuchia, nơi dấu tích chiến tranh đang dần bị thời gian và thiên nhiên xóa nhòa, vẫn có những bước chân không ngừng nghỉ. Họ là cán bộ, chiến sĩ Đội K93 - Bộ Chỉ huy Quân sự (CHQS) tỉnh An Giang, trong đó có nhiều thanh niên mang trên mình màu áo lính bao năm qua lặng lẽ vượt núi, băng rừng đi tìm đồng đội.

Những bộ hài cốt liệt sĩ được tìm thấy, cất bốc từ sâu dưới những lớp đất ở nước bạn Campuchia để trở về với đất mẹ. Giữa rừng sâu, những bước chân người lính trẻ như nhẹ hơn, bởi trong thâm tâm ai cũng sợ làm động đến giấc ngủ ngàn thu của các anh, các bác đã ngã xuống vì Tổ quốc.

Các anh đã dâng hiến thân mình cho Tổ quốc, hòa mình vào sông núi để đổi lấy hòa bình. Do đó, với thế hệ trẻ Gia Lai, bao gian nan, vất vả tìm kiếm, đưa các anh từ Campuchia trở về đất mẹ Việt Nam, đó không chỉ là trách nhiệm, mà còn là danh dự để họ tiếp bước.

Giữa dòng xe cộ ngược xuôi trên đường Trường Chinh, phường Kon Tum và phường Đăk Cấm (tỉnh Quảng Ngãi), ít ai biết rằng dưới lớp bê tông, nhà cửa và những hàng quán đông đúc hôm nay có thể vẫn còn những người lính nằm lại từ cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968.

Gần sáu thập niên sau cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, những dấu tích chiến tranh tưởng chừng đã chìm sâu dưới lớp đất thời gian lại dần hiện lên từ hai bức ảnh cũ của một cựu binh Mỹ.

Dưới những cánh rừng, thửa ruộng, hay khu dân cư… vẫn còn những người lính nằm lại. Suốt nhiều năm qua, đồng đội của họ vẫn lặng lẽ lần theo từng ký ức mong manh, từng lời kể đứt quãng để đưa các anh trở về.